Kaçak Akım Rölesi Neden Sürekli Atar? Sebepleri ve Çözümü

Röle atıyorsa tesisatta kaçak var demektir

Kaçak akım rölesi, hatta giden akım ile dönen akımı karşılaştırır. İkisi eşit değilse aradaki fark bir yerden dışarı kaçıyor demektir: nemli bir duvardan, yıpranmış bir kablodan ya da arızalı bir cihazın gövdesinden. Röle bu farkı 30 miliamperde ve saniyenin binde biri hızında keser; çünkü o akım bir insanın üzerinden geçiyor olabilir.

Bu yüzden sürekli atan bir röleyi devre dışı bırakmak, yangın alarmını sökmeye benzer. Sorun ortadan kalkmaz, yalnızca uyarı susar.

Önce ayırt edin: röle mi, sigorta mı?

Panoda birbirine benzeyen üç eleman vardır ve hangisinin attığı sorunun yönünü belirler:

• Kaçak akım rölesi: üzerinde test (T) düğmesi ve genellikle 30 mA yazısı bulunur. Attığında kaçak vardır.
• Otomatik sigorta: küçük, tek ya da çift kutuplu. Attığında aşırı yük veya kısa devre vardır.
• Ana şalter: en büyük olanı; attığında toplam yük aşılmıştır.

Sigortanın attığı durumlar için ayrı bir yazımız var: Sigorta neden atar?

En sık görülen dört sebep

1. Nem. Banyo, mutfak, balkon ve bahçe hatları başı çeker. Yağmurdan sonra ya da duş alırken atan bir röle neredeyse her zaman nemi işaret eder. Alanya'da sahile yakın dairelerde tuzlu nem, buat içindeki bağlantıları yıllar içinde oksitler.

2. Arızalı cihaz. Çamaşır makinesi, bulaşık makinesi, termosifon ve su ısıtıcıları en sık suçlulardır. Rezistansı delinmiş bir ısıtıcı, suya akım kaçırır.

3. Yıpranmış kablo. Çiviyle delinmiş, fare kemirmiş ya da ısınıp izolasyonu sertleşmiş kablolar kaçak yapar.

4. Rölenin kendisi. On yılı aşmış röleler mekanik olarak yorulur ve sebepsiz atmaya başlar. Test düğmesine basıldığında atmıyorsa röle zaten görevini yapmıyordur.

Arızayı kendiniz daraltın

Elektrikçi gelmeden önce sorunun hangi devrede olduğunu bulabilirsiniz:

• Bütün sigortaları indirin, sonra kaçak akım rölesini kaldırın. Röle bu hâlde de atıyorsa sorun pano girişindedir; devam etmeyin.
• Röle kalktıysa sigortaları tek tek kaldırın. Röle hangisinde atıyorsa sorunlu devre odur.
• O devredeki bütün cihazların fişini çekip sigortayı tekrar kaldırın. Atmıyorsa sorun cihazlardadır.
• Cihazları tek tek takıp hangisinde attığını bulun.

Bütün cihazlar çekiliyken röle hâlâ atıyorsa kaçak tesisattadır. Bu noktada durun: duvar içindeki bir kaçağı bulmak ölçü aleti ister.

Kaçak akım rölesi ne zaman test edilmeli?

Rölenin üzerindeki T düğmesi süs değildir. Ayda bir basıldığında rölenin atması gerekir; atmıyorsa koruma yok demektir ve röle değişmelidir. Bu, beş saniyelik bir kontrolle can güvenliğinizi doğrulamanın tek yoludur.

Test sırasında elektriğin kesileceğini unutmayın; bilgisayar ya da hassas cihaz çalışırken yapmayın.

Tek röle yetmez: devre ayrımı

Eski panolarda çoğu zaman tek bir kaçak akım rölesi bütün daireyi besler. Böyle bir panoda bahçedeki bir priz yüzünden buzdolabı da elektriksiz kalır ve arızayı bulmak uzar.

Doğru düzen, yükü ayrı rölelere bölmektir: ıslak hacimler, mutfak, aydınlatma ve dış mekân hatları ayrı korunur. Böylece hem arıza izole olur hem evin tamamı kararmaz. Pano yenilemede bu ayrımı pano işlemleri kapsamında yapıyoruz.

Sürekli atan kaçak akım rölesi, test düğmesine tepki vermeyen röle ya da bulunamayan kaçak varsa ölçerek tespit ediyoruz. Kaçak akım rölesi montajı sayfasına bakın veya hemen arayın.